over AAN BARRELS van Harry Vaandrager

Alleen woorden die hun jas uittrekken
Mark Cloostermans in DeStandaard en op markcloostermans.blogspot.com

“Sommige boeken hebben goud op snee. Dat staat chic. Deze roman heeft zwart op snee. En ook alle overige randen zijn zwart. De uitgever noemt dat een ‘rouwrandje’. Maar om wie rouwen we dan, vraag je je af terwijl je de eerste bladzijden leest.”


Van nee naar niets
Hans Demeyer op deReactor

Aan barrels vormt op die manier een meer dan geslaagde herinterpretatie van de idee om de literatuur te vermoorden, om een gestalte te geven aan haar negatie. Het gewone verhaal met ‘een heuse plot, kop en staart’, met ‘meeleven, inleven, doorleven, beleven’ wordt hier op verschillende manieren gesaboteerd, maar die destructie levert geen absolute bevrijding of wit blad op. Zo spreekt het woordenboek de auteur Vaandrager toe dat zijn ultiem meesterwerk pas het witte gat is, ‘waardoor alles wordt opgeslurpt’, en niet de ‘zwarte gaten’ die de auteur nu slechts zou aanbrengen.
Toch zijn die gaten al genoeg om een unieke schriftuur op te leveren waarin het directe taalgebruik in combinatie met het bezwerende ritme tevens ruimte laat voor lyriek. In de hedendaagse Nederlandstalige literatuur is Aan barrels hoogstens verwant met auteurs als C.C. Krijgelmans of J.M.H. Berckmans. Die uniciteit an sich maakt deze roman natuurlijk niet tot briljante literatuur – zoals een van de vele verdachtmakingen bij experimenteel proza luidt. Wel is het de vakmanschap en literaire kunde waarmee Vaandrager die schriftuur aanwendt om de lezer intellectueel uit te dagen en emotioneel vast te nemen door hem onmeedogenloos te smijten in de gestoorde, verwarde en emotioneel gebroken gevangenis van maatschappelijke randfiguren. Aan barrels is een grappig en bij wijlen melancholisch boek, maar voornamelijk een extreme en wrange roman die je grijpt door zijn ritme, woede en passie. Vergeet uw kerstboom: deze literatuur is op elk moment een wonderlijk-bijtend geschenk.”

Recensie: Aan barrels van Harry Vaandrager
Ezra de Haan op literatuurplein.nl

“Praten of schrijven over echte literatuur is zeldzaam geworden sinds ons literaire landschap wordt bepaald door verkoopcijfers, bekende Nederlanders en valse sentimenten. Want wat is literatuur nog in dit land? Het uithuilen over de zoveelste gestorven beroemde minnaar? De volgende soap van een televisiester? Wat wil er nog groeien aan nieuw talent als thrillers voor literair doorgaan en echte romans worden verzwegen? Deze tijd vraagt om taai schrijfsel, stug als gras dat zich door het asfalt heen wringt. Taal die je voor de bek slaat, zoals ooit de echt groten dat deden… (…)
Zelden durft een uitgever een boek uit te brengen dat zwart is. Zolang je Aan barrels niet openslaat zijn het alleen de witte letters op de cover die je lucht geven. Maar het kon niet anders. Dit boek is zwart, pikzwart, pitblack. Het is een verpakking die de lading dekt. (…)
Het boek eindigt met het woord niets. Een ontkenning, net zoals het woord nee waarmee het opende. Weer wordt de celdeur voor je smoel dicht gegooid. Maar nu is er een verschil. Je hebt een prachtboek van Vaandrager achter de kiezen, een boek waar je lang over na kunt denken. Net zolang als je straf duurt. In dit geval is dat geen straf maar een zegen.”

Spetterend taalvuurwerk tegen inktzwarte hemel
Wim Sanders op literairedebuten.nl

“(…) De losjes met elkaar verbonden monologen zijn de braakballen uit de ondertitel; vooral de mannen hebben het over van alles wat hen dwarszit zonder dat er ook maar iets van een oplossing lonkt. Ze zitten gevangen in de bol van hun eigen gedachten en angsten, en die vormen het verhaal, niet de loop van de gebeurtenissen. Zoals de ongetwijfeld door de schrijver zelf ingefluisterde achterflaptekst het treffend stelt: ‘Het is hun onverkropbare lot “niemand” te zijn.’ Dan slaan ze zichzelf brallend op de borst, de volgende alinea piepen ze van doodsangst. Ze doen dat in een diverse kanten opschietende taal, waarin vaak alle registers van een barokke lyriek worden opengetrokken. De tot citeren uitnodigende zinnen zijn pure poëzie en de monologen vragen er door hun dramatische opbouw om hardop te worden voorgelezen, ook als de betekenis je soms ontgaat. (…)
Vaandrager is er ondanks al zijn uitbundige lef in geslaagd te voorkomen dat Aan barrels aan oeverloze woordkakkerij ten ondergaat. De scheldpartijen zijn soms wat obligaat en gaan te lang door, maar ze hebben een functie: ze zetten de verstilde passages waarin de verteller tot een helder inzicht komt in een schrijnend licht. Dat inzicht is niet opwekkend en geldt voor ieder mens, in de gevangenis of niet: alleen in de dood is er rust en onschuld. Een deprimerende boodschap die zo zwaar is dat er nauwelijks beweging in het verhaal zit. Toch werd ik betoverd en opgevrolijkt door dit taalvuurwerk dat uiteenspat tegen een inktzwarte hemel van doodsangst.”

Recensie: Aan barrels van Harry Vaandrager
Kurt Snoekx op brusselnieuws.be

“Aan barrels zindert van het afgrondelijke leven zelf, is een veelkoppige, meerstemmige elegie van het bestaan. Zinnelijk, levendig, beklemmend, labyrintisch zijn de negen gedachtestromen die Vaandrager op het papier stort.”

Geplaatst in Uitgaven | Reacties gesloten

Boekpresentatie: Onrust van Dirk Lauwaert

Onrust van Dirk Lauwaert bundelt essays over artistieke onderwerpen (zoals het werk van Ana Torfs, Dirk Braeckman en Koen van den Broek), intellectuele projecten (van Roland Barthes of Gilles Deleuze) en cultuurfilosofische thema’s (zoals de Dandy, het kunstonderwijs, de begeestering).

Uit de inleiding van Koen Brams:
‘Lauwaerts essays zijn inderdaad onthutsend omwille van de stilistische virtuositeit, de heterogeniteit van de onderwerpen en de bezwerende argumentatieve kracht die erin werkzaam is. (…) Een bundeling van Lauwaerts teksten brengt de bevestiging van deze uitzonderlijk brede eruditie. Roland Barthes, de academisering van het kunstonderwijs, Koen van den Broek, tekenen, de Dandy, Dirk Braeckman, de intellectueel: niet alleen deze onderwerpen komen aan bod in dit boek, maar ook nog tal van andere, als centraal thema, in de marge of als insert. Het meest verbazingwekkende is evenwel dat de lezer in elk essay wordt meegevoerd door iemand die zelf heel diep op het onderwerp is ingegaan.’

Dirk Lauwaert is publicist. Hij schrijft over mode, filmkostumering en stadsfotografie. Belangrijke eerdere publicaties zijn Affect/Afstand (1987), Artikels (1996), Lichtpapier – Teksten over Fotografie (2007) en Dromen van een Expeditie – Geschriften over film 1971–2001 (2006).

Boekverzorging: Stéphane de Schrevel
Pagina’s: ca. 240
ISBN: 978 90 79202 11 9
Prijs: 19,95€


De boekpresentatie vindt plaats op dinsdag 13 december, om 20u30, in Netwerk Aalst. De auteur geeft een lezing aan de hand van filmfragmenten. Meer info.

Radio Klara had naar aanleiding van de publicatie en filmvoorstelling een gesprek met de auteur: herbeluister (vanaf 46:48).

Geplaatst in Uitgaven | Reacties gesloten

Huisconcert van saxofonist Martin Küchen

Op woensdag 23 november om 20u treedt de Zweedse saxofonist Martin Küchen op ten huize van het balanseer!

Eerst is er een performance van Sandrine Verstraete (tekst) en Gino Coomans (cello): in een dialoog van woord en muziek gaan beiden op zoek naar een meer intuïtieve beleving van taal.

Vervolgens speelt Martin Küchen saxofoonimprovisaties in duo met drummer Erik Heestermans. Küchen toert zelden in deze contreien, een unieke gelegenheid dus om hem in deze intieme setting aan het werk te zien!


Martin Küchen speelt alt-, tenor-, sopraan- en baritonsax. Hij maakt muziek voor theater, film en geluidsinstallaties en componeert o.a. voor Tresspass Trio and Angels: www.martinkuchen.com
Gino Coomans en Erik Heestermans zijn respectievelijk cellist en percussionist bij het improvisatietrio Sheldon Siegel: www.myspace.com
Sandrine Verstraete is schrijfster en theatermaker: www.kunstencentrumbelgie.com

www.instantjazz.comwww.hetbalanseer.be


Bekijk hier enkele mooie foto’s van de avond.



Geplaatst in Uitgaven | Reacties gesloten

Over Nazi te Venlo van Lucas Hüsgen

Herman Simissen in Streven, oktober 2011:

Lucas Hüsgen schuwt verbanden met de actualiteit geenszins: zijn zoektocht voert hem langs verschillende plaatsen in Duitsland waar hij een groeiende invloed van rechts-extremistische opvattingen signaleert. Dit brengt hem dan weer bij de opkomst en invloed van populisme en rechts-extremisme in verschillende Europese landen, Nederland daarbij inbegrepen. In dit verband wijst hij op de inhoudelijke verwantschap tussen de PVV in Nederland en verschillende rechts-extremistische, en zelfs neonazistische bewegingen in met name Duitsland en Denemarken. Aan de hand van citaten laat hij zien dat sommige passages in het partijprogramma van de PVV vrijwel identiek zijn aan schotschriften van dergelijke bewegingen, ook al wordt vanuit de PVV altijd bezworen dat zij zich verre wil houden van het rechts-extremisme. Deze niet mis te verstane analyses geven een dubbele lading aan de op het eerste gezicht eenduidige titel van het boek. (…) Nazi te Venlo is een boeiend, met grote betrokkenheid geschreven boek over een niet opgeloste vraag – bij vlagen is het zelfs fascinerend, ook wanneer sommige uitweidingen al te ver weg voeren van het onderzoek dat de rode draad ervan vormt.

Erik de Smedt in De Leeswolf, november 2011:

De speurtocht van Hüsgen is er vooral een naar de keerzijde van de ‘heile Welt’, de vlot functionerende wereld die ons wordt voorgespiegeld. Mensen laten zich muilkorven omwille van de veiligheid, plegen roofbouw op de aarde, trekken geen lessen uit het verleden en proberen een politiek te legitimeren die gebaseerd is op uitsluiting en uitbuiting. Zo geformuleerd, lijkt het pamflettistisch, maar dat is het boek juist niet. Voortdurend zoomt Hüsgen in op het concrete detail, de feitelijke informatie, de historische achtergrond. Zijn bronvermeldingen en bibliografie doen denken aan die van een goed geïnformeerd journalist of historicus. Zijn belezenheid en interesse kennen nauwelijks grenzen.

Geplaatst in Uitgaven | Reacties gesloten

Presentatie Aan barrels van Harry Vaandrager

Het balanseer en Nijgh & Van Ditmar
stellen voor:
Aan barrels van Harry Vaandrager


Woensdag 26 oktober 2011 – 20u
in Passa Porta, Dansaertstraat 46, 1000 Brussel

‘Mijn eigen klotenbibbers besodemieteren me. Ze hebben zelfs mijn stem gesneesd. Uit hun bakkes hoor ik mezelf’, zegt Marc in Aan barrels. Wat de personages bindt is hun inwisselbaarheid en de leugens waarmee ze zichzelf, elkaar en de lezer bestoken. Het is hun onverkropbare lot ‘niemand’ te zijn.


In Aan barrels sleurt Harry Vaandrager de lezer naar de diepten van het menselijk gemis. Aan barrels is de existentiële roman van een dichter. Het is Het Laatste Oordeel van Jeroen Bosch, maar dan in taal. In negen monologen.

“Aan barrels zindert van het afgrondelijke leven zelf, is een veelkoppige, meerstemmige elegie van het bestaan. Zinnelijk, levendig, beklemmend, labyrintisch zijn de negen gedachtestromen die Vaandrager op het papier stort.” Kurt Snoekx op brusselnieuws.be.

Criticus Hans Demeyer leidt de avond in, contrabassist Kristof Roseeuw (Flat Earth Society, radioKUKAorkest) reageert op de voordracht van de auteur. Receptie: Duvel.

Lees meer over de inhoud van het boek op deze site.

Geplaatst in Uitgaven | Reacties gesloten
  • Laatste uitgave